Illegaliteit

Het eenvoudig verspreiden van feiten die door het institutionele informatiesysteem zijn vertroebeld of verborgen is een ‘illegale’ actie. Niet tegen een precieze wet (buiten dan in het geval van het zogenaamde ‘Staatsgeheim’), maar het is iets dat ingaat tegen het management van de sociale controle waarop de feitelijke mogelijkheden van de Staat om haar wetten gerespecteerd te zien is gebaseerd.

Er bestaat daarom een breed terrein van gedrag dat de aandacht van de repressieve organen van de Staat aantrekt, evenveel - als het al niet meer is - als gedrag dat duidelijk een specifieke wet breekt.

Het kan extreem schadelijk zijn voor het controleproject van de Staat dat bepaald nieuws op een gegeven moment circuleert, op z’n minst even schadelijk als acties die onder de categorie ‘illegaal’ vallen.

Dit toont aan dat de grens tussen de ‘formele’ legaliteit en de ‘echte legaliteit’ fluctueert naargelang de repressieve projecten die in gang worden gezet.

Het varieert naargelang de relatie tussen Staat en kapitaal op een gegeven moment, en dit wordt meer door een myriade van controle en ontrading die alleen uitmondt in feitelijke repressieve acties in specifieke gevallen gerealiseerd dan door precieze wetten.

De relatie tussen politiek en illegaliteit.
Uiteindelijk bevindt alle politieke kritiek zich binnen het veld van de illegaliteit. In feite houdt het de sociale fabriek in stand en laat haar toe om bepaalde defecten en tekorten, veroorzaakt door de contradicties van het kapitalisme en een aantal overdreven rigide aspecten van de Staat, te overstijgen.

Maar geen enkele politieke kritiek kan de totale negatie van de Staat en het kapitaal bereiken. Als ze dat zou doen, zou het een sociale kritiek - zoals de anarchistische kritieken - worden en ophouden een constructieve bijdrage tot de institutionele fabriek te zijn, en zo dus ‘illegaal’ worden.

Er zijn periodes van institutioneel en sociaal evenwicht die het bestaan van een sociale kritiek van een radicaal anarchistisch karakter kunnen toelaten, maar dat verandert het inherente ‘illegale’ karakter van deze kritiek niet.

Aan de andere kant kan zelfs gedrag dat zwaar onder de jurisdictie van de strafwet ligt, anders beschouwd worden in het licht van een relatie van een politieke aard. Bijvoorbeeld: de gewapende strijd van een militante partij is in de formele betekenis van het woord ongetwijfeld een illegale actie, maar kan op een gegeven moment nuttig worden voor de Staat en voor de projecten van recuperatie en herstructurering. Hieruit volgt dat een mogelijk akkoord tussen de militante partij en de Staat niet onmogelijk is.

Dit is niet zo absurd als het lijkt. De militante partij plaatst zichzelf binnen een logica van destabilisering van de heersende macht ter constructie van een toekomstige macht die verschillend is qua vorm, maar identiek qua inhoud.

Wanneer zulk project zich realiseert dat er geen verdere uitweg is voor militaire actie, maken ze een deal. De amnestie voor de Rode Brigades waar vandaag zoveel over gepraat wordt in Italië, is zo’n deal.

Zoals we kunnen zien, kan zelfs de gewapende strijd van militante partijen op een bepaald moment het domein van de ‘legaliteit’ binnentreden, terwijl een simpele anarchistische kritiek - radicaal en totaal qua inhoud - altijd ‘illegaal’ blijft. Dat toont helder het ‘schommelende’ karakter van de legaliteit aan, en de capaciteit van de Staat om dit aan te passen aan de niveaus van sociale controle.

De uitoefening van controle.
De repressie-apparaten gebruiken zo min mogelijk brute kracht. Ze werken veel eerder als preventieve instrumenten van sociale controle.

Dit wordt toegepast doorheen een reeks van wetsvoorzieningen voor alle vormen van potentiële illegaliteit en afwijkend gedrag. Potentiële illegaliteit komt vandaag in de wet, maar het ver ziende oog van de censuur kijkt vooruit om haar mogelijke uitkomst te voorzien. Op dezelfde manier dat sociale afwijking vandaag een mogelijk object van studie of verrassing kan worden, kan het morgen een concrete manifestatie van sociale subversie zijn.

A.M.B.

uit: Insurrection, nummer 4, mei 1988.

Unless otherwise stated, the content of this page is licensed under Creative Commons Attribution-ShareAlike 3.0 License